మీ నీరు మీరే తయారు చేసుకోవచ్చు...

మీ నీరు మీరే తయారు చేసుకోవచ్చు
గాలిలోని తేమ నుంచి తాగునీటిని సృష్టించే పరికరం
గంటకు అర లీటరు నీరు తయారీ
ఆస్ట్రియా పరిశోధకుడి అద్భుత ఆవిష్కరణ
ప్రపంచవ్యాప్తంగా తాగునీటి కొరత నానాటికీ తీవ్రమవుతోంది. భారత్‌లోనూ లాతూరు వంటి చోట్ల ఏర్పడిన తీవ్ర నీటికొరత ఇప్పుడు అందరినీ ఆలోచింపజేస్తోంది. తాగునీటి కోసం ఉపరితల, భూగర్భ జలవనరులపై మాత్రమే ఇంతవరకు ఆధారపడుతున్నాం. అయితే... ప్రత్యామ్నాయంగా గాలిలోని తేమ నుంచి తాగునీటిని సులభ పద్ధతిలో తయారుచేసుకునేలా శాస్త్రవేత్తలు చేస్తున్న కృషి ఫలించింది. ఎవరికి వారు గంటలోనే తాగునీటిని తయారుచేసుకునే విధానం ఆవిష్కృతమైంది. ఉదజని(హైడ్రోజన్‌), ఆమ్లజని(ఆక్సిజన్‌)ల సమ్మేళనమే నీరు. కానీ, ఆ రెండు వాయువులను ఉపయోగించి నీటిని తయారుచేయడం ప్రయోగశాలలో తప్ప సాధారణ పరిస్థితుల్లో సాధ్యం కాదు. కానీ, ఇప్పుడు ఎవరికి వారు గాలి నుంచి నీటిని పొందగలిగేలా ఒక పరికరాన్ని రూపొందించారు ఆస్ట్రియాకు చెందిన శాస్త్రవేత్త క్రిస్టఫ్‌ రెటిజర్‌. వియన్నాలో ఇండస్ట్రియల్‌ డిజైనర్‌గా పనిచేస్తున్న ఆయన మానవాళికి ఎంతగానో ఉపయోగపడే ఈ పరికరాన్ని తయారుచేశారు. సాధారణ నీళ్ల సీసా పరిమాణంలో చిన్నగా ఉండే ఈ పరికరం గాలిలోని తేమ నుంచి నీటిని సంగ్రహిస్తుంది.
ఎలా పనిచేస్తుంది..
రిఫ్రిజిరేటర్‌లో బాగా చల్లబడిన ఒక పాత్రను కానీ, సీసాను కానీ బయటకు తీసి సాధారణ వాతావరణంలో కొద్దిసేపు ఉంచితే దాని ఉపరితల గోడల నుంచి బొట్లుబొట్లుగా నీరు కారుతుంది. ఆ తరహాలోనే సాంద్రీకరణ(కండెన్సేషన్‌) విధానంలో ఇది పనిచేస్తుంది. ఈ పరికరం గాలిలో ఉన్న తేమ నుంచి నీటిని సంగ్రహిస్తుంది. సౌర శక్తితో పనిచేసే ఈ పరికరానికి ఫోంటస్‌ అని పేరు పెట్టారు. ఇందులో ఒక సాంద్రీకరణి(కండెన్సేటర్‌) ఉంటుంది. నీటిని త్యజించే ఇంకొన్ని భాగాలుంటాయి. తామరాకులా పనిచేసే ఆ భాగాలకు నీరు అంటుకోదు. అలాంటి భాగాలకు సాంద్రీకరణిని అనుసంధానిస్తారు. ఫోంటస్‌ పరికరాన్ని గాలిలో ఉంచగానే సాంద్రీకరణి వల్ల నీటిని త్యజించే భాగాలన్నీ చల్లగా మారి కొద్దిసేపటికి నీటి బొట్లను ఏర్పరుస్తాయి. ఆ వెంటనే వాటిని తమ నుంచి తొలగించుకుంటాయి. అలా తొలగిన నీరు సీసాలో చేరుతుంది. ఇది పూర్తిగా శుద్ధమైన నీరు.. దీన్ని తాగొచ్చు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే నీటి ఆవిరిని ఒడిసి పట్టి నీరుగా మార్చుకునే ప్రక్రియ ఇది.
30 నుంచి 40 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడ్‌ ఉష్ణోగ్రత ఉన్న వాతావరణంలో గంట సమయంలో ఈ ఫోంటస్‌ పరికరం అర లీటరు నీటిని తయారుచేస్తుంది. ‘‘భూమి మీద ఎక్కడున్నా కూడా గాలిలో ఎంతోకొంత తేమ ఉంటుంది. చివరకు ఎడారిలో కూడా గాలిలో తేమ ఉంటుంది. కాబట్టి ఎలాంటి పరిస్థితిలోనైనా ఈ పరికరం నీటిని తయారుచేయగలదు’’ అని దీన్ని రూపొందించిన రెటిజర్‌ చెబుతున్నారు. సీసాలోకి దుమ్ముధూళి చేరకుండా దీనికి ఒక ఫిల్టర్‌ కూడా ఉంటుంది. అయితే... బాగా కలుషితమైన గాలిలో అయితే, నీటి స్వచ్ఛతను అనుమానించాల్సి ఉంటుంది కాబట్టి కార్బన్‌ ఫిల్టర్‌ను కూడా దీనికి అమర్చుకోవచ్చని రెటిజర్‌ చెబుతున్నారు. ఏడాదిలోగా దీన్ని ప్రపంచానికి అందించేందుకు ఆయన సన్నాహాలు చేస్తున్నారు. కాగా ఈ ఫోంటస్‌ సీసాను ద్విచక్రవాహనాలు, సైకిళ్లకు అమర్చుకుంటే దూర ప్రయాణాలు చేసేటప్పుడు ప్రయాణ సమయంలోనే నీరు తయారువుతుంటుంది. దాహం తీర్చుకునేందుకు ఉపయోగపడుతుంది.